Nieuws · Aruba
Familierecht · September 2026

Scheiden met jonge kinderen op Aruba: zorgvuldig uit elkaar, samen ouder blijven

Een scheiding is voor ouders ingrijpend, voor kinderen vaak nog meer. Zij kiezen er niet voor, maar leven wel jarenlang met de afspraken die hun ouders maken. Sinds 2024 verplicht de Arubaanse wet ouders om die afspraken samen vast te leggen in een ouderschapsplan. Wat dat betekent, waarom zorgvuldigheid loont en hoe een mediator of toegepast psycholoog u daarbij kan helpen.

Vader, moeder en dochter hand in hand aan de waterlijn van een tropisch strand
Uit elkaar als partners, samen als ouders: dat is de gedachte achter het ouderschapsplan dat sinds 1 maart 2024 in Aruba verplicht is. Foto: Natalya Zaritskaya / Unsplash.

Waarom zorgvuldigheid juist bij jonge kinderen telt

Jonge kinderen begrijpen vaak niet goed wat er gebeurt, maar zij voelen spanning feilloos aan. Wat hen het meest raakt, is meestal niet de scheiding zelf, maar het conflict eromheen: ruzies waar zij bij zijn, het gevoel te moeten kiezen tussen vader en moeder, en onzekerheid over waar zij wonen en wanneer zij de andere ouder zien. Kinderen voelen zich bovendien snel loyaal aan beide ouders. Wie een kind vraagt een boodschap over te brengen of een kant te kiezen, legt een last op schouders die daar niet op zijn berekend.

Heldere en haalbare afspraken geven kinderen rust en voorspelbaarheid. Zij weten dan waar zij aan toe zijn, en hun ouders hoeven niet elke kwestie opnieuw te bevechten, met alle kosten en emoties van dien. Een zorgvuldige scheiding is dus niet alleen goed voor de kinderen, maar ook voor de ouders zelf. Dat is ook de gedachte achter de wetswijziging die Aruba in 2024 heeft ingevoerd.

Wat de wet in Aruba sinds 2024 vraagt

Aruba volgt Nederland in het personen- en familierecht, zij het vaak met enige vertraging. Het ouderschapsplan, dat in Nederland al sinds 2009 verplicht is, is in Aruba ingevoerd bij Landsverordening van 28 november 2023 (AB 2023 no. 56). De regeling geldt sinds 1 maart 2024 (Landsbesluit van 20 februari 2024, AB 2024 no. 6) en heeft als uitgangspunt het "voortgezet ouderschap na scheiding". De belangrijkste punten:

  • Ouderschapsplan bij het verzoekschrift. Wie wil scheiden en minderjarige kinderen heeft, moet in het verzoekschrift een door beide echtgenoten ondertekend ouderschapsplan opnemen (art. 815 lid 2 Rv Aruba). Het plan regelt ten minste de verdeling van zorg- en opvoedingstaken of de omgang, de informatie en raadpleging over belangrijke onderwerpen, en de kosten van verzorging en opvoeding (art. 815 lid 3 Rv Aruba).
  • Ook voor samenwonende ouders. Ongehuwde ouders met gezamenlijk gezag moeten bij het einde van hun relatie eveneens een ouderschapsplan opstellen (art. 1:247a BWA).
  • Gelijkwaardig ouderschap. Het kind heeft na de scheiding recht op een gelijkwaardige verzorging en opvoeding door beide ouders (art. 1:247 lid 4 BWA). Dat betekent niet automatisch een verdeling half om half, maar wel dat beide ouders een volwaardige rol houden.
  • Betrokkenheid van de kinderen. In het verzoekschrift moet worden vermeld over welke onderwerpen ouders het eens en oneens zijn, en hoe de kinderen bij het opstellen van het plan zijn betrokken (art. 815 lid 4 Rv Aruba).
  • Geen plan, dan vertraging. Kan een ouderschapsplan redelijkerwijs niet worden overgelegd, dan beoordeelt de rechter of met andere stukken kan worden volstaan (art. 815 lid 6 Rv Aruba). Dat moet goed worden onderbouwd. Voor samenwonende ouders is de wet nog strenger: hebben zij geen ouderschapsplan gemaakt, dan houdt de rechter een verzoek over de zorgregeling ambtshalve aan totdat dat wel is gebeurd, tenzij het belang van het kind anders vergt (art. 1:253a lid 3 BWA).

Kortom: de rechter verwacht dat ouders eerst zelf, en samen, tot afspraken komen. Wie dat overslaat, loopt vertraging op en laat de beslissing over de kinderen uiteindelijk aan een ander.

Wat staat er in een goed ouderschapsplan?

De wet noemt een aantal onderwerpen die ten minste moeten worden geregeld: de verdeling van zorg- en opvoedingstaken of de omgang, de manier waarop ouders elkaar informeren en raadplegen, en de kosten van verzorging en opvoeding. In de praktijk is het verstandig om verder te gaan:

  • Zorg en opvoeding: bij wie wonen de kinderen, hoe zijn de zorgdagen verdeeld, en hoe gaat het met schoolvakanties, Carnaval, feestdagen en verjaardagen?
  • Informatie en overleg: hoe houden ouders elkaar op de hoogte over school, gezondheid en welzijn, en hoe nemen zij samen belangrijke beslissingen, zoals de schoolkeuze?
  • Kosten: hoeveel draagt ieder bij aan de kosten van de kinderen, en hoe worden extra kosten voor school, sport of medische zorg gedeeld?
  • Opvoedkundige afspraken: regels over bedtijden, schermgebruik en geloofsopvoeding, zodat kinderen in beide huizen weten waar zij aan toe zijn.
  • Verhuizing en reizen: wat gebeurt er als een ouder wil verhuizen, bijvoorbeeld naar Nederland, Colombia of de Verenigde Staten, en hoe worden vakanties in het buitenland en de paspoorten van de kinderen geregeld?
  • Evaluatie en mediationclausule: een vast moment om het plan te bespreken, en de afspraak om bij onenigheid eerst een mediator in te schakelen voordat de rechter wordt benaderd.

Een ouderschapsplan is geen eenmalig formulier. Kinderen groeien, en wat past bij een peuter werkt niet meer voor een tiener. Goede afspraken bieden daarom ruimte om het plan later in overleg aan te passen.

De rol van een mediator of toegepast psycholoog

Juist wanneer de emoties hoog oplopen, is het moeilijk om zakelijk en in het belang van de kinderen met elkaar te praten. Daar kan een professional die naast de ouders staat het verschil maken.

De mediator

Een mediator begeleidt beide ouders samen naar afspraken waar zij allebei achter staan. De mediator kiest geen partij, bewaakt het gesprek en zorgt dat de belangen van de kinderen centraal blijven staan. Afspraken die ouders zelf maken, houden in de praktijk beter stand dan een beslissing die de rechter oplegt. Mediation is bovendien meestal sneller en goedkoper dan een procedure.

De toegepast psycholoog

Een toegepast psycholoog richt zich op wat er onder de oppervlakte speelt: de communicatie tussen de ouders, het verwerken van het einde van de relatie, en de vraag wat het kind in deze fase van zijn ontwikkeling nodig heeft. Dat helpt om van ex-partners weer samenwerkende ouders te worden. Ook kinderen zelf hebben baat bij iemand die hen serieus neemt en hun stem een plek geeft.

Binnenkort in ons team

Allya Al-Odaymi

Toegepast psycholoog (BSc) · komt Glas & Glas binnenkort versterken

"Ik praat niet óver u, ik praat mét u."

Bij Glas & Glas willen wij in familiezaken niet alleen met juristen werken. Daarom komt toegepast psycholoog Allya Al-Odaymi ons team binnenkort versterken. Zij gaat ouders en kinderen naast de juridische procedure begeleiden, zodat de mens achter het dossier niet uit beeld raakt.

Allya studeerde Toegepaste Psychologie aan de Hanzehogeschool Groningen, met een minor Klinische Psychologie. Bij een therapeutisch centrum voor ouder en kind begeleidde en coachte zij ouders tijdens ouderschapsbeoordelingen, gaf zij oudertrainingen en observeerde zij de interactie tussen ouders en kinderen. Daarna werkte zij in de jeugd-ggz, in een team van psychologen, orthopedagogen en psychiaters, met kinderen en jongeren van 5 tot 20 jaar en hun ouders. Haar afstudeeronderzoek ging over cultuursensitieve beoordeling van gedrag: hoe cultuur de blik op opvoeding kleurt. In een samenleving met zoveel culturen als Aruba is dat geen overbodige luxe.

Waarmee Allya u straks kan helpen

  • Een rustig intakegesprek, waarin ruimte is voor wat de scheiding met u en uw kinderen doet
  • Het samen vertalen van de behoeften van uw kinderen naar concrete afspraken in het ouderschapsplan
  • Het voorbereiden van ouders en kinderen op een gesprek met de rechter, de Voogdijraad of een mediator, en nazorg daarna
  • Het aanreiken van handvatten om de communicatie met de andere ouder weer op gang te brengen

Allya werkt met onder meer motiverende gespreksvoering, oplossingsgericht coachen, ACT en REBT. Zij spreekt Nederlands, Engels en Pools, en leert Papiaments.

Plan di Mayor en KIES

Rond de nieuwe wet heeft Aruba een ondersteuningsstructuur opgebouwd onder de naam Plan di Mayor. Daarin wordt gewerkt met de in Nederland ontwikkelde KIES-methode (Kinderen In Echtscheiding Situaties): KIES Mediation, het KIES Kindplan waarin de wensen van het kind een plek krijgen, en groepsbegeleiding voor kinderen van 7 tot 17 jaar. Sinds 2023 zijn tientallen professionals op Aruba in deze methode getraind, en de Universiteit van Aruba onderzoekt samen met de Universiteit Utrecht de effecten ervan. Ouders die vastlopen bij het opstellen van een ouderschapsplan kunnen terecht bij het Loket Plan di Mayor (art. 1:242a BWA).

Verwijzing door de rechter

Ook de rechter kan ouders verwijzen naar een mediator of conflictbemiddelaar, en in Aruba zelfs naar een familielid of een andere vertrouwenspersoon (art. 818 lid 2 Rv Aruba). Die laatste mogelijkheid kent Nederland niet. Zij past goed bij de Arubaanse samenleving, waar grootouders, ooms en tantes vaak een belangrijke rol spelen in het leven van kinderen.

Mediation en een advocaat sluiten elkaar niet uit. De advocaat zorgt ervoor dat u weet waar u juridisch staat, controleert of de afspraken redelijk en uitvoerbaar zijn en legt ze op de juiste manier vast. De mediator of psycholoog helpt om tot die afspraken te komen. Bij Glas & Glas vindt u straks de jurist en de psycholoog onder één dak.

En de financiële kant?

Bij kinderalimentatie kijkt het Gerecht in Aruba naar de behoefte van het kind en de draagkracht van beide ouders (art. 1:406 BWA). Het Gerecht volgt daarbij een eigen, praktische berekening op basis van het netto-inkomen en redelijke vaste lasten, en niet één-op-één de Nederlandse normen. Voor partneralimentatie geldt in Aruba nog een maximale duur van twaalf jaar (art. 1:157 BWA), terwijl die termijn in Nederland sinds 2020 in beginsel vijf jaar is.

Afspraken over geld en afspraken over de kinderen hangen nauw samen. Een co-ouderschapsregeling waarbij de kinderen de helft van de tijd bij iedere ouder wonen, heeft bijvoorbeeld gevolgen voor de hoogte van de kinderalimentatie. Het is daarom verstandig beide onderwerpen tegelijk te bespreken. Meer hierover leest u in ons artikel over kinder- en partneralimentatie op Aruba.

Wat mogen ouders de komende jaren verwachten?

Wij verwachten dat het Gerecht steeds vaker zal aansturen op mediation, zeker bij geschillen over de zorgregeling. Een formele wettelijke plicht tot mediation is er niet, in Aruba net zo min als in Nederland, maar in de praktijk wordt zij wel de norm. Een ouderschapsplan zonder toelichting op de pogingen om samen tot overeenstemming te komen, of zonder aandacht voor de betrokkenheid van de kinderen, zal kritischer worden bekeken.

Ook de stem van het kind wordt belangrijker. In Nederland worden kinderen sinds 1 juli 2025 al vanaf 8 jaar door de rechter uitgenodigd voor een kindgesprek in scheidingszaken. Het is aannemelijk dat die werkwijze op termijn ook in Aruba navolging krijgt. Daarnaast moet de minister binnen drie jaar na de invoering, dus rond begin 2027, aan de Staten rapporteren hoe de nieuwe regeling in de praktijk werkt. Dat kan tot verdere aanpassingen leiden.

Vijf praktische tips voor ouders

  1. Houd de kinderen buiten het conflict. Bespreek geschillen niet waar zij bij zijn en vraag hen nooit om te kiezen of boodschappen over te brengen.
  2. Vertel het samen. Breng het nieuws over de scheiding, als het kan, samen en in eenvoudige woorden die passen bij de leeftijd van het kind. Benadruk dat het niet hun schuld is.
  3. Zoek op tijd hulp. Schakel een mediator of toegepast psycholoog in voordat de verhoudingen verharden, niet pas als de zaak bij de rechter ligt.
  4. Maak concrete en haalbare afspraken. Vage afspraken leiden later tot discussie. Leg dagen, tijden, kosten en overlegmomenten duidelijk vast.
  5. Laat het plan juridisch toetsen. Laat een advocaat controleren of het ouderschapsplan aan de wet voldoet en uitvoerbaar is, zodat de procedure niet onnodig vertraagt.

Glas & Glas Attorneys and Legal Consultancy begeleidt ouders in Aruba bij echtscheiding en bij het beëindigen van een samenleving, met oog voor zowel de juridische als de menselijke kant. Wij helpen bij het opstellen en toetsen van het ouderschapsplan, het berekenen van kinder- en partneralimentatie en het voeren van de procedure. Straks met toegepast psycholoog Allya Al-Odaymi in ons team, en waar nodig in samenwerking met mediators en het Loket Plan di Mayor, zorgen wij ervoor dat de afspraken niet alleen juridisch kloppen, maar ook in het dagelijks leven van uw kinderen werken.

Dit artikel bevat algemene informatie en is geen advies over een concrete situatie. Het is gebaseerd op het Burgerlijk Wetboek van Aruba en het Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering van Aruba zoals gewijzigd bij AB 2023 no. 56, en op informatie tot en met september 2026. Aan dit artikel kunnen geen rechten worden ontleend.

Bronnen

  • Landsverordening van 28 november 2023, AB 2023 no. 56 (voortgezet ouderschap na scheiding); Landsbesluit van 20 februari 2024 no. 2, AB 2024 no. 6 (inwerkingtreding per 1 maart 2024)
  • Burgerlijk Wetboek van Aruba, art. 1:157, 1:242a, 1:247, 1:247a, 1:253a en 1:406; Wetboek van Burgerlijke Rechtsvordering van Aruba, art. 815 en 818
  • Expertisecentrum KIES, "KIES op Aruba" en "KIES op Aruba 2025" (kiesvoorhetkind.nl)
  • Enseñansa Aruba, Loket Plan di Mayor (ea.aw)
  • De Rechtspraak, kindgesprek vanaf 8 jaar per 1 juli 2025 (rechtspraak.nl)
Veelgestelde vragen

Is een ouderschapsplan in Aruba verplicht?

Ja. Sinds 2024 moet bij een verzoek tot echtscheiding met minderjarige kinderen een door beide ouders ondertekend ouderschapsplan worden gevoegd. Ook ongehuwde ouders met gezamenlijk gezag moeten bij het einde van hun relatie een ouderschapsplan opstellen.

Is mediation bij een scheiding in Aruba verplicht?

Nee, niet formeel. De rechter kan ouders wel verwijzen naar een mediator, een conflictbemiddelaar of een familielid of andere vertrouwenspersoon, en in de praktijk wordt mediation steeds meer verwacht.

Waar kunnen ouders terecht als het niet lukt om samen een ouderschapsplan te maken?

Bij het Loket Plan di Mayor, bij een mediator of toegepast psycholoog, en voor juridisch advies bij een advocaat. Ontbreekt een plan, dan leidt dat al snel tot vertraging van de procedure, en daarmee tot langere onzekerheid voor de kinderen.

Kan ik bij Glas & Glas ook met een psycholoog spreken?

Binnenkort wel. Toegepast psycholoog Allya Al-Odaymi komt ons team versterken. Zij gaat ouders en kinderen begeleiden in familiezaken naast de juridische procedure, onder meer bij het opstellen van het ouderschapsplan en de voorbereiding op een gesprek met de rechter, de Voogdijraad of een mediator.

Gaat u scheiden en heeft u jonge kinderen?

Wij helpen u, straks samen met onze toegepast psycholoog, met een zorgvuldig ouderschapsplan, de alimentatie en de procedure, in het Nederlands, Engels, Spaans en Papiamento.

Vraag een consult aan → WhatsApp ons